|
Standart DiSEqC 1.2 ile ayar
Öncelikle
bilmemiz gereken şey birbirinden farklı marka
model ve özellikte birçok HH mount motor
bulunduğu, ve bunların prensipte aynı olmalarına
rağmen farklı bazı fonksiyon ve kalite
özelliklerine sahip olduklarıdır.
(Örneğin STAB marka ürünün paketinin içinden
şunlar çıkmaktadır. A rotor, B rotorun direğe
tespit braketi, C braketin direğe sıkıştırma
kelepçeleri, D braket sıkıştırma U- kelepçe
cıvataları, E kablo bağlantı F konnektörleri ve
izolatörleri, F cıvata takımı, G kullanma
talimatı)
Bu sistemle anten kurarken öncelikle dikat
edilmesi gereken şunlardır;
1. Antenin kurulacağı yerin seçimi çok önemlidir.
Yer seçimi ve kuruluş konusundaki genel prensipler
her durumda geçerlidir. Hareketli antenin tüm
Clarke Kuşağını engelsiz görebilmesi, özellikle
H-H motorlar için rüzgar almayan bir yere kurulmuş
olması ve motorun öngörülenden daha büyük bir
çanakta kullanılmaması daha büyük bir önem
arzetmektedir !!.
Çünkü bu
motorlarda
rüzgar yükünün getirdiği torklar doğrudan motorun
şaftında etkili olduğundan ve boyutların küçük
olması dolayısıyla hasar verme riski yüksek
olmaktadır. Bu motor mevcut herhangi sabit anteni
kolayca hareketli hale getirmekte de
kullanılabilir. Elektriksel bağlantıları çok
kolaydır. Uydu alıcısı ile anten arasında zaten
mevcut olan kablonun LNB'ye takılı olan kısmı
çıkartılarak motorun REC yazan kısmına
takılır(resimde Cable n°2). İki ucunda F konnektör
takılı 1,5-2,0m boyunda bir başka kablonun da bir
ucu LNB'ye diğer ucu motorun LNB yazan yerine
takılır (resimde n°1). Elektriksel bağlantıların
tümü bu kadardır. Kullanılacak kablonun kalitesi
de oldukça önemlidir. Koaksiyel uydu kablosunun iç
iletkeni Cu Ø=1,02 mm, veya Ø=1,13 mm olabilir.
İnce olanın direnci 22Ohm/km öbürüne
göre(18ohm/km) epey fazla olduğundan en fazla 30m
kadar uzunlukta boy için kullanılabilmesine
karşın, iletkeni kalın kabloyla 60m'ye yakın
uzunluk kullanılabilmektedir.
Her çeşit hareketli anten için ilk olarak direğin
çok sağlam bir şekilde ve tam düşey olarak zemine
tesbit edilmiş olması şarttır(direğin diklik
kusurunu giderebilen bir ayar mekanizması yok).
Direğin sağlam ve tam düşey durumda olduğunu
ölçmek ve ayarlamak için harcanacak zaman daha
sonra ortaya çıkabilecek sorunların giderilmesinin
gerektireceği zaman ve masraf dikkate alınırsa,
fazlasıyla tasarruf edilmiş olacağı açıktır.
DiSEqC 1.2 (H-H Mount) motorun takılmadan önce
sıfır konumuna alınmış olması yararlıdır. Satın
alındığında eğer sıfır derece konumunda değil ise
uydu alıcısına takılarak sıfır konumuna gelinceye
kadar hareket ettirilmelidir. (Bazı motorlarda
içinde "0" konumunu belirleyen duymaç yok. O
durumda bu konum gözle belirlenebilir)
Motorun "0" konumunda olduğundan emin olunduktan
sonra elektriksel bağlantısı kesilerek(
receiverden gelen kablo sökülerek) motor direğin
tepesine yerleştirilir, direk özerinde
döndürülmesine ancak izin verebilecek kadar
vidaları sıkılır. DİKKAT !. Motor istenirse düz
istenirse tepesi aşağı takılabilemez. İki tür
motor vardır. Şaftı(rotoru) yukarı bakanlar (STAB
v.b) ve şaftı aşağı doğru duranlar (MOTECH SG2100
v.b.). Hepsinde kablo bağlantıları aşağı tarafa
gelmelidir.
Bütün türler arasındaki en büyük tek fark
elevasyon/deklinasyon açılarının nasıl
verileceğindedir. Örneğin STAB motorlarda çanağın
kalkış açısı = P-(60- Bulunduğunuz yere göre
hesaplanan enlem değeri) olarak verilmektedir. P
bulunduğunuz yerdeki Clarke kuşağında en tepedeki
uydunun kalkış
açısıdır.
MOTECH motorlarda ise bu değer = 40 - Deklinasyon
açısı
olarak
verilir. Rakamlar sabit değildir ve kullanılan
çanağa göre değişmektedir. Merkezinden bağlanan
tüm parabol çanaklar için elevasyon değerleri
sabit olmalıdır. Ancak örneğin offset çanaklar
parabolün üst geometrik tarafından alındıklarından
kalkış açıları daha düşük olacaktır. Bu açı
ölçümleri ve hesapları çoğunluk için içinden
çıkılmaz bir karışıklıkta görünebilir, ancak işin
aslı o kadar da karışık değildir.
Her türlü motorla yapılan ayarlarda ilk dikkat
edilecek bir konu da mil merkezleme ayarının doğru
yapılmasıdır. Anten direğinin merkezi, motor
milinin sıfır çizgisi, ve LNB feed merkezi tam
aynı doğru üzerinde ve çanak yatay çap çizgisine
tam dik bulunmalıdır. Bu durumda iken şaft
vidaları çok iyi sıkılmalı ve bunun zamanla kayıp
bozulmaması sağlanmalıdır. Motor tam "0" konumunda
iken çanağın baktığı yön de tam güney(180 derece)
olmalıdır. Ancak
pusula açısında manyetik sapma değeri de dikkate
alınır. Böyle güney istikametini tam hizalayıp
vidaları sıktınız. Montaj bitti, hepsi bu kadar.
Eğer herşey mükemmel ise uydu alıcınızı (veya
sinyalmetrenizi) bağladığınızda sizinle aynı
enlemde bulunan(en tepedeki) uydunun yayınlarını
alabiliyor olmalısınız. Eğer almıyor iseniz ve
sağa sola döndürerek yakalayabilirseniz güney
istikamet(pusula) ayarınızı yeniden yapınız. Bu
açıyı tam olarak bilirseniz ayni ilde yapacağınız
diğer tüm montajlarda ölçtüğünüz bu açı geçerli
olacaktır. Eğer tepedeki uydunun sinyallerini
kalkış açısında oynama yaparak yakaladınız ise
elevasyon/deklinasyon ayarlarınızı yeniden
yapınız. Daha sonra çanağı doğu/batı istikametinde
döndürerek diğer uyduların sinyallerine bakınız.
Birçok motorun üzerinde Doğu/Batı döndürme
butonları var. Bunlar sayesinde uydu alıcısını
çanağın yakınına getirmeğe gerek olmadan ayar
yapılabilir.
Bulduğunuz uydular tam verimli alınamıyor ise
çanağı hafifçe elle yukarı aşağı kımıldatarak
verim artışının nerede olduğunu görünüz. Doğu ve
batı uçlarında bulunan uydularda çanağı elle
yukarı doğru kaldırttığınızda sinyal artıyorsa
deklinasyon açınız yüksek azaltılmalı (şaft çanak
ağzı düzlemine daha paralel olmalı, eğer tersi ise
tersi işlem yapılmalıdır.) Eğer yukarı aşağı
farketmiyor, sağa sola oynatmakla farkediyor ise
tepedeki uydunun azimut değeri tekrar kontrol
edilmelidir.
Böyle birkaç hareket sonunda en iyi verim elde
edilecek, hem ortadaki, hem de en doğuda ve en
batıdaki uydulardan tam verim alınabilecektir.
Çanak kendi hareketiyle uyduya geldiğinde elle
sağa, sola, ve yukarı, aşağı kımıldattığınızda
sinyalin artmadığını ancak azaldığını görüyorsanız
çanağınız tam ayarlıdır. Çanağın motorla ilgili
ayarlarının dışında kalan LNB polarizasyon ve odak
ayarları da tam doğru olarak yapılmalı daha sonra
zamanla kımıldamayacak şekilde tüm vidalar
sıkılmalıdır. (Motorun elevasyon ve deklinasyon
açıları ile pusulanızda yakaladığınız güney
açısını kaydeder ve işaret alırsanız, aynı ilde ve
aynı malzemelerle yapacağınız diğer tüm
montajlarda bu değerler tam aynı olacağından ayar
işlemi çok kolaylaşacaktır. Doğal olarak farklı
motor veya çanak kullandığınızda bu değerler de
değişecektir)
Bu motorların kimilerinde diğerlerine göre
fazladan veya farklı olarak bulunabilen şu tip
özellikler var. 75 doğu/75 batı yönünde toplam
150derece ufku olması, üzerinde doğu/Batı
butonlarının olması. Yeniden ayar, X'e git, "0"
pozisyonu ve sınırlar fonksiyonlarının olması, 50
konum belleği. Sensorunun HallEffect'li olması.
90cm, 100cm, 120cm veya 150cm çanak için
kullanılabilir olması. Gürültüsüz dönmesi(uzun
ömürlü olduğunu da gösterir). Düşük sarfiyat.
(Örneğin beklemede 50mA, normalde 200mA, Max
350mA). Tüm motorlarda uydu alıcısı Vertikal
polarizasyonlu bir kanalda iken 14V, Horizontalde
18V besleme gerilimi gönderdiğinden, ilkinde
saniyede 1.3 derece, ikincisinde saniyede 2.5
derece hız iyi sayılmaktadır.
|
Enlem derecesi |
HH Mount elevasyon açısı (derece) |
Deklinasyon açısı (derece) |
Örnek: Örneğin Bolu'dasınız(enlem 41, boylam
31), Sizin için polarizasyon açısı 0; derece
olan yani Clarke kuşağının en tepesinde olan
yerden en yukarıdaki kalkış açısıyla
izlenebilen) uydu 31.3 Doğu konumundaki
Türksat 1B uydusudur. Bu motorunuzun da
derecede iken izleyebilmesi gereken bir
uydudur. (Bulunduğunuz il ile aynı boylamda
bulunan uydu sizin için kuşağın en tepesindeki
uydudur) Azimut değeri 180 derece kalkış açısı
ise 43 derecedir. Yani uyduyu bulabilmek için
çanağınızın(parabol) düzleminin yerle yaptığı
açı 90+43 derecedir. Motorunuzun kalkış açısı
49 derece yapar(yani şaftın yerle yaptığı açı
90+43 olur), Şaftın yerle yaptığı açı (elevasyon)
ve çanağınızla yapması gereken açı (deklinasyon)
bulunduğunuz yerin enlemine göre değişecektir.
Farklı enlemler göre bu açıların bir tablosu
solda verilmiştir. Deklinasyon açısı
gerekenden fazla olursa taranan kuşağın
bombeliği artar, az olursa azalır.
Bulunduğunuz ile göre uyduların azimuth,
elevasyon, polarizasyon açılarına bakmak için
de ilgili tablo sayfasını açmalısınız Offset
çanaklarda kalkış açısı(elevasyon) parabol
eşdeğerine göre belirli(sabit) bir derece daha
düşüktür. Üreticiden üreticiye ve kalıptan
kalıba değişen bu fark kullanılan model için
bilinirse elevasyon açılarından daima sadece
bu değerin çıkartılması gerekir.
|
|
35 |
55 |
5.64 |
|
36 |
54 |
5.77 |
|
37 |
53 |
5.90 |
|
38 |
52 |
6.02 |
|
39 |
51 |
6.14 |
|
40 |
50 |
6.26 |
|
41 |
49 |
6.38 |
|
42 |
48 |
6.49 |
|
43 |
47 |
6.60 |
|
44 |
46 |
6.71 |
|
45 |
45 |
6.81 |
USALS sistemi ile ayar
USALS, italyan STAB firmasının geliştirilip bütün
bilgisayar, digital uydu alıcı kartı ve uydu
alıcısı üreticilerine bedavaya dağıtmış olduğu bir
teknoloji. Bir çok firma (örn. FORTEC STAR)
şimdiden cihazlarına bu yazılımı uygulamış
durumdadır. Bunun sayesinde uydu alıcı cihaz
yörüngede bulunan tüm uyduların konumlarını
montajın yapıldığı yer açısından ve 0.1 dereceden
fazla bir hassasiyetle hesaplayabilmektedir. Bunun
için hiçbir ayar bilgisi gerekmeden çanağın tüm
uydulara göre ayarlanması otomatik olarak
gerçekleşmektedir. USALS programı DiSEqC1.2
haberleşme protokolünün bir alternatifi değildir.
Uyud alıcıları üzerinde çalışan bir yazılımdır.
DiSEqC1.2 protokol dizisi motorları "açı konumuna
döndür" kipinde çalıştırmaktadır. Aslında USALS'ın
kullandığı tek komut da budur. USALS programı
DiSEqC1.2 protokolünün biraz daha gelişmiş
alternatifi olmaktadır. USALS, programı STAB
firmasının patentli ürünü olduğundan ona
rakip
"Go X", Go To XX", DiSEqC1.3" gibi şeyler de
çıkartılmıştır.
Eğer kuzey yarımkürede iseniz ve tam doğru bir
güney istikametini bulamadıysanız uyduları
standart bir DiSEqC1.2 motorlu bir sistemle arayıp
bulmak güç olmaktadır. Güney istikametinin tam
doğru olarak bulunması tüm uyduların tek tek
manuel olarak aranıp bulunması, sınırların seçimi,
v.s. . USALS'da ise eğer söylenen çanaklardan
birini kullanıp, motoru da o çanak için verilen
doğru kalkış açısına ayarladıktan sonra, uydu
alıcısının soldaki ekrandaki gibi size
bulunduğunuz yerin enlem ve boylamına ilişkin
sorusunu da doğu veri olarak girmeniz karşılığında
bulunduğunuz yerden görünen bütün uyduları
hesaplamakta ve ister kuzey, ister güney
yarımkürede olun +/- 0,05 derece hassasiyetle
konumlarını belirlemektedir. Çünkü USALS dönüş
yönüne de kendisi karar vermektedir. Tepeye yakın
ve sinyali kuvvetli bir uyduyu seçtiğinizde
Motorun dönmesi durduktan sonra çanağı sadece sağa
sola döndürerek yayını hemen buluyorsunuz. Bu
şekilde sadece o uyduyu değil tüm uydu (GEO)kuşağını
da diğer tüm uydularla birlikte yakalamış
oluyorsunuz. İnce ayarı yapması da çok kolaylaşmış
oluyor.
DiSEqC1.2 modunda tüm uyduların konum bilgileri
motor ünitesindeki bellek çiplerinde tutulmakta,
ve o nedenle her uydunun tek tek elle aranıp,
bulunup belleğe yerleştirilmesi gerekmekteydi.
USALS modunda ise bir uyduyu kuşaktaki yerine
oturttuğunuzda başkaca hiçbir bellek işlemine
gerek kalmadan diğer tüm uydular otomatik olarak
bulunacaktır, çünkü tüm konum bilgileri uydu
alıcının içindeki bellekte bulunmaktadır.
DiSEqC 1.2 modunda iken kullanıcı bir uydunun
konumu değiştiğinde veya yeni bir uydu devreye
girdiğinde cihazını ayarlayabilmek için mutlaka
bir uzman desteğine gerek duymakta idi. USALS'da
ise tek gereken yeni uydunun adını ve konumunu
uydular listesine yazmaktan ibarettir. bu uydudan
bir frekans seçildiğinde motor hassas bir şekilde
yeni uyduya dönecektir. Hareketli antenlerle iyi
sonuç alınamamasının esas nedeni olan ve genelde
kaynağını bulması ve gidermesi güç olan yanlış
belleğe almalar veya kazara yapılan hatalar da
artık ortadan kalkmaktadır. Çünkü bu sistemle
kullanıcının elle girdiği hiçbir fonksiyon
kalmamış oluyor.
|